Skip naar de content

Keuzegids opslagmedia digitaal erfgoed

Schijf

Externe harde schijf

Een externe harde schijf sluit je eenvoudig aan op je desktop of laptop voor extra opslagruimte. Er zijn Hard Disk Drives en Solid-State Drives, beide makkelijk mee te nemen en offline te gebruiken. Ze zijn eenvoudig in gebruik en de kosten zijn laag. De drager kan slijten of kwijtraken. Gebruik deze schijven daarom niet als enige kopie van je collectie.

Afwegingen

  • Hoe werkt het?

    Er zijn twee soorten harde schijven: de HDD (Hard Disk Drive) en de SSD (Solid-State Drive), die je misschien kent uit je computer. De externe uitvoering kun je meenemen. Je bewaart je bestanden offline en hebt ze overal bij de hand.

    Een HDD gebruikt draaiende schijven om data te lezen en te schrijven. Een  SSD werkt met flash-geheugen, zoals een USB-stick, zonder bewegende delen.

  • Wat zijn de voordelen?

    • Je kunt de schijf meenemen, vooral de kleinere schijven.
    • Werkt direct op vrijwel elke computer met een USB-ingang.
    • Hoe kleiner de opslagcapaciteit van de schijf, hoe lager de kosten.
    • Je data wordt offline opgeslagen.
    • Je bent niet afhankelijk van een leverancier.
    • Weinig specialistische kennis nodig.
    • Je kunt bestanden beveiligen tegen ongewenste toegang.

  • Waar moet je op letten?

    • Een HDD is gevoeliger voor stoten en slijtage dan een SSD.
    • De SSD is sneller dan een HDD, maar op een HDD past meer data.
    • De snelheid van de back-up hangt ook af van de interface, het type verbinding met je computer. Zo is een USB-C-aansluiting sneller dan een USB-A-aansluiting.
    • De drager kan slijten, waardoor bestanden onleesbaar worden.
    • Hardware of software kan uitvallen.
    • Je kunt per ongeluk opgeslagen bestanden wijzigen of verwijderen.
    • De schijf is makkelijk kwijt te raken, wat risicovol is bij gevoelige data zoals persoonsgegevens.
    • Onbeveiligde data is eenvoudig te kopiëren en te verwijderen.
    • Verlies je je wachtwoord of encryptiesleutel van beveiligde externe schijven? Dan is de data niet meer toegankelijk.

  • Wat komt er kijken bij beheer?

    • Gebruik de externe HDD of SSD specifiek voor je digitale collectie.
    • Zorg voor meerdere kopieën op verschillende media en fysieke plekken.
    • Bewaar de schijf koel, droog en in een afgesloten ruimte waar niet iedereen bij kan.
    • Plak een label op de schijf met een beschrijving van wat erop staat.
    • Controleer regelmatig de conditie van hardware, software en bestanden. Lees de schijf minimaal één keer per drie maanden uit.
    • Zet de data tijdig over naar een nieuwe drager voordat de levensduur verloopt.
    • Moderne externe HDD’s en SSD’s hebben tools om de conditie in de gaten te houden. Bij problemen met het openen of lezen van bestanden kun je direct ingrijpen.
    • Leg de gegevens van de drager en de collectie vast in je collectieregistratie. Zo weet je wat je aan digitaal erfgoed in huis hebt.

  • Wat is de milieu-impact?

    Draagbare HDD’s en SSD’s verbruiken alleen stroom als je ze gebruikt. De materialen waaruit externe harde schijven zijn gemaakt, kunnen schadelijk zijn voor het milieu als je ze weggooit. Wil je de klimaatimpact van je digitaal erfgoed verkleinen? Bij de NDE-collegagroep Green IT vind je tips.

Praktische kenmerken

Capaciteit

De capaciteit van nieuwe harde schijven neemt snel toe. De meeste externe HDD’s gaan op dit moment gemiddeld tot 24 TB. Wil je een makkelijk draagbare externe schijf, dan ligt het maximum ongeveer op 6 TB. Op SSD’s kun je tot 8 TB opslaan. Beide types hebben een vaste opslagcapaciteit die je niet kunt uitbreiden.

Kosten

De kosten zijn laag. Een HDD is goedkoper dan een SSD. Een externe HDD kost ongeveer 70 euro voor 1 TB tot rond de 1000 euro voor 24 TB. Voor een externe SSD betaal je gemiddeld 80 euro voor 500 GB en rond de 900 euro voor 8 TB. Prijzen zijn indicatief, peildatum juli 2026.

Levensduur

Externe HDD’s gaan gemiddeld 4 tot 7 jaar mee. Door de bewegende delen zijn ze gevoeliger voor gebreken. Voor SSD’s ligt de levensduur gemiddeld op 5 tot 10 jaar. De betere schijven hebben een garantie van 5 jaar.

Controle

Je controleert de schijf en bestanden handmatig. Moderne externe HDD’s en SSD’s werken met analysetools om de conditie in de gaten te houden.

Past deze opslag bij jouw organisatie?

Een externe harde schijf past bij organisaties met een kleine collectie en een beperkt budget. Je hebt weinig technische kennis nodig. Het is ideaal om bestanden mee te nemen of als aanvulling op andere opslagmedia.